उष्णतेचा दुहेरी तडाखा! दिवस आणि रात्रीही लाहीलाही; हवामान विभागाने दिला मोठा इशारा

भारतात उष्णतेची लाट कायम असून, दिवस-रात्र नेहमीपेक्षा जास्त उष्ण होत आहेत. हवामान विभागाने दिल्ली, हरयाणा आणि उत्तर प्रदेशसह अनेक राज्यांमध्ये रात्री उष्ण राहण्याचा इशारा दिला आहे, यामुळे शरीराचे तापमान कमी होण्यास अडथळा येत असून आरोग्याचा धोका वाढत आहे.

भारतातील अनेक राज्यांमध्ये तापमानाने ४५ अंशांचा टप्पा ओलांडला असतानाच, हवामान विभागाने एक धक्कादायक माहिती समोर आणली आहे. यंदा केवळ दिवसाची उष्णता नाही, तर रात्रीचे तापमानही सामान्यपेक्षा कितीतरी पटीने जास्त नोंदवले जात आहे. यामुळे मानवी शरीराला थंड होण्यासाठी पुरेसा वेळ मिळत नसल्याने 'हीट स्ट्रेस'चा धोका वाढला आहे.

प्रभागात ९७ टक्के मुस्लिम मतदार, तरीही अपक्ष हिंदू महिलेने मारली बाजी, मिळवला दणदणीत विजय

दिल्ली, हरयाणा आणि उत्तर प्रदेशच्या अनेक भागांमध्ये रात्री उष्ण राहण्याची शक्यता आहे, तिथे किमान तापमान २६ ते २९ अंश सेल्सिअसच्या दरम्यान राहण्याची शक्यता असल्याचे संकेत हवामान विभागाने दिले आहेत.

दिल्लीत रात्रीचे तापमान उच्च पातळीवर कायम

एप्रिल महिन्यात दिल्लीत रात्रीचे तापमान सरासरीपेक्षा जास्त नोंदवले. हे तापमान गेल्या काही वर्षांच्या सरासरीपेक्षा आणि दीर्घकालीन सरासरीपेक्षाही जास्त होते. हवामान विभागाच्या आकडेवारीनुसार, या महिन्यातील बहुतेक दिवसांचे किमान तापमान २०२०-२०२५ च्या सरासरीपेक्षा आणि १९९१-२०२० च्या सरासरीपेक्षा जास्त होते.

एप्रिलच्या मध्यापासून रात्री उबदार होऊ लागल्या. २९ एप्रिल रोजी तापमान सुमारे २८.५ अंश सेल्सिअसपर्यंत पोहोचले, तर १८ ते २९ एप्रिल दरम्यान जवळजवळ दररोज तापमान सामान्यपेक्षा जास्त राहिले.

देशाच्या अनेक भागांवर परिणाम

ही परिस्थिती फक्त दिल्लीपुरती मर्यादित नाही. देशभरातील किमान १७ ठिकाणी रात्रीचे तापमान सामान्यपेक्षा ५ अंश सेल्सिअसपेक्षा जास्त नोंदवले. मध्य प्रदेशातील उमरिया, राजस्थानमधील फलोदी आणि उत्तर प्रदेशातील मुझफ्फरनगर येथे तापमान सामान्यपेक्षा ७.७ अंश सेल्सिअसने जास्त होते, तर उत्तर प्रदेशातील मुझफ्फरनगर येथे रात्रीचे तापमान सामान्यपेक्षा ६.१ अंश सेल्सिअसने जास्त होते. अमृतसर, हिसार, रोहतक, चित्रकूट, सतना आणि सुंदरगड यांसारख्या भागांमध्येही रात्रीचे तापमान जास्त राहिले.

उष्ण रात्री धोकादायक का असतात?

हवामान विभागाच्या मते, सतत उष्ण असलेल्या रात्रींमुळे शरीरावर अधिक ताण येतो. यामुळे दिवसाचे तापमान थोडे कमी झाले तरी उष्णतेचा ताण वाढतो. रात्रीसुद्धा उष्णता कायम राहिल्यास, शरीराला थंड होण्यासाठी वेळ मिळत नाही, यामुळे हवेशीर नसलेल्या घरात राहणाऱ्यांसाठी धोका वाढतो.

हवामान विभागाच्या २०२६ च्या अंदाजानुसार, देशाच्या बहुतेक भागांमध्ये किमान तापमान सामान्यपेक्षा जास्त राहण्याची शक्यता आहे, म्हणजेच भविष्यात रात्री अधिक उष्ण राहण्याची शक्यता आहे.