अमेरिका आणि इराण यांच्यात शांतता प्रस्थापित करण्यासाठी 'इस्लामाबाद २.०' चर्चेची तयारी सुरू असतानाच, अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी युद्धाच्या ठिणगीला पुन्हा हवा दिली आहे. "जर इराणसोबतचा युद्धविराम संपला, तर इराणवर इतके बॉम्ब पडतील की त्याची मोजदाद करणे कठीण होईल," अशा जहाल शब्दांत ट्रम्प यांनी इराणला धमकी दिली आहे. या विधानामुळे शांतता चर्चेच्या यशावर आता मोठे प्रश्नचिन्ह उभे राहिले आहे.
"अण्वस्त्रे नकोत, हीच आमची अट!"
'पीबीएस न्यूज'ला दिलेल्या मुलाखतीत ट्रम्प यांनी आपली भूमिका स्पष्ट केली. ते म्हणाले की, "आमची प्राथमिक आणि एकमेव मागणी हीच आहे की इराणकडे कोणत्याही परिस्थितीत अण्वस्त्रे असता कामा नयेत." ट्रम्प यांच्या या भूमिकेमुळे वाटाघाटीसाठी पाकिस्तानात पोहोचणाऱ्या अमेरिकन शिष्टमंडळावर आता दडपण वाढले आहे. विशेष म्हणजे, उपराष्ट्राध्यक्ष जेडी वेंस यांच्या नेतृत्वात हे शिष्टमंडळ इस्लामाबादला रवाना झाले असून त्यात जेरेड कुशनर आणि स्टीव्ह विटकॉफ यांचाही समावेश आहे.
एकीकडे धमकी, दुसरीकडे संवादाची तयारी
डोनाल्ड ट्रम्प यांच्या भूमिकेत एक विरोधाभास पाहायला मिळत आहे. त्यांनी 'न्यूयॉर्क पोस्ट'शी बोलताना असेही संकेत दिले की, जर इस्लामाबादमधील चर्चा यशस्वी झाली, तर ते इराणच्या सर्वोच्च नेत्यांशी थेट संवाद साधण्यासही तयार आहेत. म्हणजेच, इराणने अमेरिकेच्या अटी मान्य केल्या तरच कूटनीतिक मार्ग मोकळा राहील, हे ट्रम्प यांनी स्पष्ट केले आहे.
इराणचा अविश्वास आणि अटी
दुसरीकडे, इराणचे राष्ट्राध्यक्ष मसूद पेजेश्कियन यांनी अमेरिकेवर अविश्वास व्यक्त केला आहे. "अमेरिकेचा दृष्टिकोन विसंगत आणि विधायक नाही. जोपर्यंत दिलेली आश्वासने पाळली जात नाहीत, तोपर्यंत चर्चा अर्थहीन आहे," असे पेजेश्कियन यांनी म्हटले आहे. मात्र, देश पुन्हा उभा करण्यासाठी युद्ध थांबवणे गरजेचे असल्याचे संकेतही त्यांनी दिले आहेत, ज्यामुळे इराणमध्येही सत्तेचे दोन गट असल्याचे दिसून येत आहे.
जागतिक शक्तींची हालचाल
या तणावाच्या पार्श्वभूमीवर जागतिक राजकारणही तापले आहे. चीनचे राष्ट्राध्यक्ष शी जिनपिंग यांनी सौदी अरेबियाच्या क्राउन प्रिन्सशी चर्चा करून होर्मुझची सामुद्रधुनी खुली ठेवण्याचे आवाहन केले आहे. ब्रिटनच्या परराष्ट्र मंत्री यवेट कूपर यांनी जपानच्या परराष्ट्र मंत्र्यांची भेट घेऊन आंतरराष्ट्रीय सागरी कायद्यांचे पालन करण्याची गरज व्यक्त केली आहे. एकूणच, इस्लामाबादमध्ये शांततेचा करार होतो की ट्रम्प यांच्या धमकीनुसार युद्धाचा नवा भडका उडतो, याकडे संपूर्ण जगाचे लक्ष लागले आहे. पुढचे काही तास मध्य-पूर्वेचा इतिहास बदलणारे ठरू शकतात.
Web Summary : Trump threatened Iran with heavy bombing if the ceasefire ends, demanding no nuclear weapons. Despite this, he hinted at direct talks if conditions are met. Amidst distrust, global powers urge de-escalation as peace talks loom.
Web Summary : ट्रंप ने ईरान को युद्धविराम टूटने पर भारी बमबारी की धमकी दी और परमाणु हथियार न रखने की मांग की। इसके बावजूद, उन्होंने शर्तों के पूरा होने पर सीधी बातचीत का संकेत दिया। अविश्वास के बीच, वैश्विक शक्तियों ने शांति वार्ता के बीच तनाव कम करने का आग्रह किया।