पुण्यातील धनकवडीच्या पवित्र भूमीत ज्यांनी संजीवन समाधी घेतली, त्या योगिराज सद्गुरु शंकर महाराज यांची २४ एप्रिल रोजी पुण्यतिथी आहे. "मी देह नसून आत्मा आहे" असे सांगणारे महाराज आजही आपल्या भक्तांच्या पाठीशी खंबीरपणे उभे आहेत, अशी कोट्यवधी भाविकांची श्रद्धा आहे. त्यांच्या जीवनकार्याचा थोडक्यात आढावा घेऊ.
हे ही वाचा : गुरुपुष्यामृत योग २०२६: नशीब पालटणारा सुवर्ण मुहूर्त! २३ एप्रिल, गुरुपुष्यामृत योग 'या' राशींसाठी ठरणार खास!
१. स्वामी समर्थ: महाराजांचे 'मालक' आणि 'आई'
शंकर महाराज आणि अक्कलकोटचे श्री स्वामी समर्थ महाराज यांचे नाते केवळ गुरु-शिष्याचे नव्हते, तर ते अद्वैत भक्तीचा एक सर्वोच्च नमुना होता. महाराज स्वामी समर्थांना दोन विशेष नावांनी संबोधत असत:
'मालक': स्वामींना ते आपले मालक मानत. त्यांच्या आज्ञेशिवाय महाराज एक पाऊलही पुढे टाकत नसत.
'आई': ज्याप्रमाणे एक बाळ आपल्या आईच्या कुशीत सुरक्षित असते, त्याचप्रमाणे महाराज स्वामींच्या चरणी 'आई' या भावनेने नतमस्तक होत असत.
२. शिवावतार आणि दत्तावतार यांचा मेळ
शंकर महाराज हे साक्षात शिवाचे अवतार मानले जातात. जेव्हा हे शिवावतार श्रीदत्तगुरूंच्या अवताराला (स्वामी समर्थांना) भेटले, तेव्हा अध्यात्माचा एक अद्भुत संगम घडला. स्वामी समर्थांच्या पूर्णकृपेने न्हाऊन निघालेले महाराज हे त्यांचे 'शिष्योत्तम' म्हणून ओळखले जाऊ लागले. महाराजांच्या प्रत्येक कृतीत स्वामींचेच चैतन्य ओसंडून वाहायचे.
हे ही वाचा : Palmistry: सावधान! तुमच्या राहु पर्वतावर 'क्रॉस' किंवा 'तीळ' तर नाही ना? हस्तशास्त्राचा मोठा इशारा
३. अष्टवक्र देहातील अलौकिक शक्ती
महाराजांचे शरीर आठ ठिकाणी वाकडे होते, ज्याला 'अष्टवक्र' स्थिती म्हणतात. मात्र, या देहात साक्षात परब्रह्म वास करत होते. त्यांचे राहणे, बोलणे आणि वागणे स्वामी समर्थांप्रमाणेच 'अवधूती' वृत्तीचे होते. "घाबरू नकोस, मी तुझ्या पाठीशी आहे," हा विश्वास त्यांनी आपल्या भक्तांना दिला, जो आजही भक्तांना संकटाच्या वेळी आधार देतो.
४. धनकवडी: पुण्यातील भक्तीचा केंद्रबिंदू
महाराजांनी आपल्या शेवटच्या प्रवासासाठी पुण्याची निवड केली. वैशाख शुद्ध अष्टमीला त्यांनी पुण्यात संजीवन समाधी घेतली. हा दिवस त्यांच्या पुण्यतिथी स्मरणाचा आणि भक्तीचा एक महत्त्वाचा सोहळा म्हणून साजरा केला जातो. आजही धनकवडीच्या समाधी मंदिरात गेल्यावर 'स्वामींचे' आणि 'महाराजांचे' अदृश्य अस्तित्व जाणवल्याशिवाय राहत नाही.
हे ही वाचा : Ganga Saptami 2026: सौभाग्याची 'गंगा' येईल तुमच्या दारी! २३ एप्रिल रोजी गंगा सप्तमीला करा 'हे' विशेष विधी
Web Summary : Yogi Raj Shankar Maharaj, who took Sanjeevan Samadhi in Pune, is revered as a Shiva incarnation and Swami Samarth's devoted disciple. His devotees believe he continues to support them, embodying divine grace and offering solace during difficult times. His Punyatithi is observed on April 24.
Web Summary : पुणे में संजीवन समाधि लेने वाले योगीराज शंकर महाराज को शिव का अवतार और स्वामी समर्थ का भक्त शिष्य माना जाता है। उनके भक्त मानते हैं कि वे आज भी उनका समर्थन करते हैं, दिव्य कृपा का प्रतीक हैं और कठिन समय में सांत्वना प्रदान करते हैं। उनकी पुण्यतिथि 24 अप्रैल को मनाई जाती है।