अमेरिका बलुचिस्तानमधून सोने काढणार, पाकिस्तानला तडजोड करावी लागली

बलुचिस्तानमध्ये चीनच्या उपस्थितीला आणि सुरू असलेल्या प्रकल्पांना विरोध झाला आहे. अमेरिकेच्या या प्रदेशात प्रवेशामुळे परिस्थिती आणखी बिकट होऊ शकते. ज्या प्रकल्पासाठी पाकिस्तानने अमेरिकेशी करार केला आहे त्याला रेको डिक प्रकल्प म्हणतात.

पाकिस्तानने अमेरिकेसोबत १.३ अब्ज डॉलर्सचा करार केला आहे. या करारानुसार, अमेरिकेला बलुचिस्तान प्रांतात सोने आणि तांबे खाणकाम करण्याची परवानगी मिळेल. यामुळे पाकिस्तानचा संवेदनशील प्रदेश असलेल्या बलुचिस्तानच्या मातीत लपलेल्या खजिन्यांवर अमेरिकेचे नियंत्रण प्रभावीपणे होणार आहे. आधीपासून चीनच्या हस्तक्षेपामुळे आणि बलुचिस्तानमध्ये सुरू असलेल्या प्रकल्पांना विरोध झाला आहे. दरम्यान, आता अमेरिकेच्या प्रवेशामुळे परिस्थिती आणखी बिकट होऊ शकते. ज्या प्रकल्पासाठी पाकिस्तानने अमेरिकेसोबत करार केला आहे त्याला रेको डिक प्रकल्प म्हणतात. तो पाकिस्तान आणि इराणच्या सीमेवर आहे.

अजित डोवाल रुबियोला इशारा देण्यासाठी अमेरिकेत गेले होते? केंद्र सरकारने दिले स्पष्टीकरण

७ अब्ज डॉलर्सच्या या प्रकल्पांतर्गत, अमेरिका २०२८ च्या अखेरीस सोने उत्खनन सुरू करू शकते. हा प्रकल्प कॅनेडियन कंपनी बॅरिक मायनिंग विकसित करत आहे, यामध्ये पाकिस्तानी अधिकारी देखील भागीदार म्हणून काम करत आहेत. या प्रकल्पासाठी अमेरिकन निधी एक्सपोर्ट-इम्पोर्ट बँक ऑफ अमेरिका, एक्झिम द्वारे प्राप्त होईल. या उपक्रमांतर्गत, अमेरिका बलुचिस्तानमध्ये पुरलेला खजिना ताब्यात घेण्याच्या दिशेने वाटचाल करत आहे. ते पाकिस्तानशी आपले आर्थिक संबंध मजबूत करत असल्याचा दावा करत आहे.

बॅरिक मायनिंग यांच्या मते, या प्रकल्पात त्यांचा ५० टक्के वाटा आहे. तीन पाकिस्तानी सरकारी कंपन्यांचा आणखी २५ टक्के वाटा आहे. बलुचिस्तान सरकारचा या प्रकल्पात २५ टक्के वाटा आहे. बलुचिस्तानमधील बलुच बंडखोर गट खूप संतप्त आहेत आणि गेल्या काही वर्षांपासून पाकिस्तानी प्रतिष्ठानांवर हल्ले करत आहेत. त्यांनी अनेक वेळा चिनी नागरिकांनाही लक्ष्य केले आहे. आता, जर अमेरिका या प्रदेशात प्रवेश करत असेल तर त्याला सुरक्षेच्या चिंतेचा सामना करावा लागेल. रेल्वे मार्गाचा विस्तार करण्यासाठी हा खाण प्रकल्प देखील सुरू आहे, यामुळे बलुचिस्तान ते कराची पर्यंत तांब्याची वाहतूक सुलभ होईल.

रेको डिक प्रकल्प पाकिस्तानसाठी महत्त्वाचा आहे. पाकिस्तानला त्यातून मोठ्या प्रमाणात उत्पन्न मिळण्याची अपेक्षा आहे. म्हणूनच, त्यांनी या प्रकल्पाचा जलद विकास करण्यासाठी एका कॅनेडियन कंपनीला काम दिले आहे. बलुचिस्तानमधील स्थानिक लोकांसाठी हे चिंतेचे कारण असेल. देशाच्या प्रशासन, राजकारण आणि लष्करासह महत्त्वाच्या संस्थांमध्ये पंजाबी लोकांचे वर्चस्व असल्याची त्यांची आधीच तक्रार आहे. शिवाय, संसाधनांच्या शोषणाचा फायदा बलुचिस्तानला होणार नाही याची त्यांना चिंता आहे.