सिलेंडर महिनाभर जास्त चालेल! गॅस बचतीचे ८ सोपे आणि खात्रीशीर नियम आजपासून अंमलात आणा

By ऑनलाइन लोकमत | Updated: March 11, 2026 13:26 IST2026-03-11T13:17:19+5:302026-03-11T13:26:24+5:30

स्त्रियांचा स्वभाव मुळातच काटकसरी असतो, पण आज जेव्हा जागतिक स्तरावर अस्थिरता आहे आणि महागाईच्या झळा आपल्या उंबरठ्यापर्यंत पोहोचल्या आहेत, तेव्हा गॅसची बचत करणे हे आव्हान असणार आहे.

सध्याच्या जागतिक युद्धजन्य परिस्थितीमुळे इंधनाचे दर गगनाला भिडले आहेत आणि याचा थेट फटका आपल्या स्वयंपाकघरातील गॅस सिलेंडरच्या बजेटला बसत आहे. अशा वेळी स्वयंपाक करण्याच्या पद्धतीत काही छोटे बदल करून तुम्ही दररोज २० ते २५% गॅस वाचवू शकता. कशी ते जाणून घेऊ.

डाळ किंवा तांदूळ शिजवण्यापूर्वी किमान अर्धा तास आधी स्वच्छ पाण्यात भिजत ठेवावेत. भिजवल्यामुळे दाणे मऊ होतात आणि शिजण्यासाठी लागणारा वेळ खूप कमी होतो, ज्यामुळे तुम्ही दररोज २० ते २५ टक्के गॅस वाचवू शकता.

कोणतेही अन्न शिजवताना भांड्यावर नेहमी घट्ट बसणारे झाकण ठेवणे अत्यंत महत्त्वाचे आहे. झाकणामुळे भांड्यातील उष्णता आणि वाफ बाहेर जात नाही, त्यामुळे अन्न वेगाने शिजते आणि गॅसची मोठ्या प्रमाणावर बचत होते.

स्वयंपाकासाठी नेहमी गरजेनुसार पाण्याचे योग्य प्रमाण वापरावे, जास्तीचे पाणी उकळण्यासाठी गॅस विनाकारण खर्च होतो. प्रमाणापेक्षा जास्त पाणी घेतल्यास ऊर्जा वाया जाते, त्यामुळे मोजकेच पाणी घेतल्यास अन्न लवकर शिजून गॅसची बचत होते.

डाळी, भाज्या किंवा तांदूळ शिजवण्यासाठी जास्तीत जास्त प्रेशर कुकरचा वापर करणे फायदेशीर ठरते. कुकरमधील वाफेच्या उच्च दबावामुळे अन्न इतर भांड्यांच्या तुलनेत अत्यंत जलद गतीने शिजते, ज्यामुळे वेळ आणि इंधन दोन्ही वाचते.

एकदा का अन्नाला किंवा पाण्याला उकळी आली की गॅसची आच त्वरित मंद (Simmer) करावी. मोठ्या आचेवर गॅस फक्त वाया जातो कारण अन्नाचा शिजण्याचा वेग वाफेवर आणि उष्णतेवर अवलंबून असतो, आचेच्या आकारावर नाही.

गॅस पेटवण्यापूर्वी स्वयंपाकासाठी लागणारी सर्व तयारी म्हणजे भाजी चिरणे, सोलणे किंवा मसाले तयार करणे पूर्ण करून घ्यावे. तयारी करत असताना गॅस चालू ठेवल्याने इंधन वाया जाते; सर्व गोष्टी हाताशी असल्यास गॅसची नासाडी टळते.

गॅसवर भांडे ठेवण्यापूर्वी ते खालच्या बाजूने नीट पुसून कोरडे केले असल्याची खात्री नेहमी करावी. ओल्या भांड्यावरील पाणी सुकवण्यात गॅसची काही ऊर्जा आणि वेळ विनाकारण खर्च होतो, त्यामुळे कोरडी भांडी वापरणे बचतीसाठी उत्तम आहे.

फ्रीजमधील थंड पदार्थ किंवा दूध बाहेर काढल्याबरोबर लगेच गॅसवर गरम करायला ठेवू नका. ते पदार्थ आधी काही वेळ बाहेर ठेवून सामान्य तापमानाला येऊ द्या आणि मगच गॅसवर ठेवा, यामुळे ते गरम होण्यासाठी कमी गॅस लागतो.