विश्वकर्मा जयंती २०२६: द्वारका ते इंद्रप्रस्थ... ज्यांनी स्वर्ग घडवला, त्या सृष्टीच्या शिल्पकाराला नमन!

Vishwakarma Jayanti 2026: आज विश्वकर्मा जयंती आहे, व्यावसायिकांच्या दृष्टीने ही अत्यंत महत्त्वाची तिथी; या दिवशी पुढील उपाय केल्याने होते धनवृद्धी!

भारतीय संस्कृतीत भगवान विश्वकर्मा यांना 'देवशिल्पी' किंवा 'ब्रह्मांडाचे पहिले इंजिनिअर' मानले जाते. दरवर्षी माघ शुद्ध त्रयोदशीला त्यांची जयंती साजरी केली जाते. यंदा ३१ जानेवारी २०२६ रोजी हा मंगलमय उत्सव आहे.

Vastu Tips: वास्तू शास्त्रानुसार, घरातली तुळस वाळली म्हणजे तुमच्या कुटुंबावरील मोठं विघ्न टळलंय!

कोण आहेत भगवान विश्वकर्मा?

पुराणांनुसार, भगवान विश्वकर्मा हे संपूर्ण सृष्टीचे निर्माणकर्ते मानले जातात. त्यांनी केवळ देवांची शस्त्रेच बनवली नाहीत, तर अद्भूत नगरींचीही रचना केली.

प्रमुख निर्मिती: भगवान श्रीकृष्णाची 'द्वारका नगरी', महादेवाची 'लंका' (जी नंतर रावणाकडे गेली), पांडवांचे 'इंद्रप्रस्थ' आणि देवांचे 'स्वर्गलोक' या सर्वांची रचना विश्वकर्मा यांनीच केली आहे.

दिव्य शस्त्रे: श्रीविष्णूंचे 'सुदर्शन चक्र', शिवशंकरांचे 'त्रिशूळ' आणि इंद्राचे 'वज्र' ही अमोघ शस्त्रे विश्वकर्मांनीच घडवली आहेत.

Ritual: स्मशानातून परतल्यावर 'आंघोळ' का करावी लागते? केवळ स्वच्छता की आणखी काही?

जयंतीचे महत्त्व आणि पूजा पद्धत

हा दिवस विशेषतः वास्तुविशारद, इंजिनिअर्स, कारागीर, लोहार, सुतार आणि यंत्रांशी संबंधित काम करणाऱ्या लोकांसाठी अत्यंत महत्त्वाचा असतो. 

१. यंत्र पूजन: या दिवशी कारखाने, दुकाने आणि वर्कशॉपमध्ये यंत्रांची (Tools/Machines) पूजा केली जाते. 
२. कृतज्ञता: आपल्या उपजीविकेचे साधन असलेल्या अवजारांबद्दल कृतज्ञता व्यक्त करण्यासाठी हा दिवस साजरा होतो. 
३. प्रार्थना: "आमची प्रगती व्हावी आणि आमची यंत्रे विनाअडथळा चालावीत," अशी प्रार्थना भगवान विश्वकर्मांकडे केली जाते.

Hanuman Chalisa: अडलेली कामे होतील पूर्ण! करून बघा ११ दिवसांचे हे प्रभावी हनुमान व्रत

आजच्या युगातील संदर्भ

आजच्या आधुनिक काळात आपण ज्याला Infrastructure किंवा Technology म्हणतो, त्याचे मूळ भगवान विश्वकर्मा यांच्या संकल्पनेत दडलेले आहे. रचनात्मक कार्य करणाऱ्या प्रत्येक व्यक्तीमध्ये विश्वकर्मांचा अंश असतो, असे मानले जाते.