कोरोनाच्या रुग्णांची संख्या झपाट्याने वाढत असून, यामध्ये गंभीर रुग्णांचे प्रमाण अधिक आहे. ही बाब लक्षात घेता नागरिकांनी स्वत:च्या फुफ्फुसाचे आरोग्य राखण्याचे आवाहन आरोग्य विभागामार्फत केले जात आहे. त्या अनुषंगाने आरोग्य विभागाचे प्रधान सचिव डॉ. प्रदीप व्यास यांनीही सहा मिनिटे चालण्याची चाचणी करण्याचे आवाहन केले आहे. या चाचणीच्या माध्यमातून नागरिकांना घरीच स्वत:च्या फुफ्फुसांचे आरोग्य व्यवस्थित आहे की नाही हे कळण्यास मदत होईल. हीच चाचणी कुणीही घरातल्या घरात करू शकतो. यामुळे नागरिकांना रक्तातील ऑक्सिजनची लपलेली कमतरता लक्षात येईल. त्यानुसार गरजू रुग्णाला वेळेत रुग्णालयात दाखल करणे शक्य होणार असल्याने आरोग्य विभागामार्फत या विषयी जनजागृती केली जात आहे.
कोणी करावी ही चाचणी
ताप, सर्दी, खोकला अथवा कोरोनोची लक्षणे जाणवणारे व्यक्ती तसेच होम आयसोलेशनमध्ये असणारे रुग्ण ही चाचणी करू शकतात.
अशी करावी चाचणी
ही चाचणी करण्यापूर्वी बोटात पल्स ऑक्सिमीटर लावून त्यावरील ऑक्सिजनची नोंद करावी. त्यांनतर ऑक्सिमीटर तसेच बोटात ठेवून घरातल्या घरात सहा मिनिटे चालावे (पायऱ्यांवर चालू नये). यादरम्यान अतिवेगात किंवा हळूहळू चालू नये तर मध्यम चालावे. सहा मिनिटे चालून झाल्यानंतर पुन्हा ऑक्सिजनच्या पातळीची नोंद घ्यावी. सहा मिनिटे चालूनही ऑक्सिजनचे प्रमाण कमी झाले नाही तर तर तब्येत उत्तम असे समजावे. समजा ऑक्सिजन एक ते दोन टक्क्यांनी कमी होत असेल तर काळजी न करता दिवसातून पुन्हा दोन वेळा अशीच चाचणी करावी जेणेकरून काही बदल होतो का ते लक्षात येईल.
ही घ्यावी काळजी
जर सहा मिनिटे चालल्यानंतर ऑक्सिजनची पातळी ९५ टक्क्यांपेक्षा कमी होत असेल, चालणे सुरू करण्यापूर्वी जी पातळी होती त्यापेक्षा ३ टक्क्यांपेक्षा जास्त घट होत असेल किंवा सहा मिनिटे चालल्यानंतर दम, धाप लागल्यासारखे वाटत असेल तर त्या व्यक्तीला ऑक्सिजन अपुरा पडतो आहे, असे समजून त्याला रुग्णालयात दाखल करावे. ज्यांना बसल्याजागीच धाप, दम लागतो त्यांनी ही चाचणी करू नये, ६० वर्षांहून अधिक वयाच्या व्यक्ती ६ मिनिटांऐवजी ३ मिनिटे चालून ही चाचणी करू शकतात.
कोरोनाचा प्रादुर्भाव वाढत असल्याने नागरिकांनी स्वत:च्या आरोग्याची काळजी घेणे आवश्यक आहे. तसेच शरीरातील ऑक्सिजनची पातळी व फुफ्फुसांचे आरोग्य तपासण्यासाठी सहा मिनिटे वॉक टेस्ट करावी. ऑक्सिजनची पातळी कमी झाल्यास डॉक्टरांचा सल्ला घ्यावा.
- डॉ. राजकुमार चव्हाण, जिल्हा शल्य चिकित्सक, अकोला