चिंताजनक! पाकिस्तानी नौदलाची ताकद वाढणार, तुर्कीच्या मदतीनं ऑस्ट्रेलियाकडून मिळणार 'लेझर वेपन'?

फेब्रुवारीमध्ये सौदी अरेबियातील वर्ल्ड डिफेन्स शोमध्ये EOS ने लेझर-आधारित निर्देशित ऊर्जा शस्त्रांच्या संयुक्त विकासासाठी तुर्कीची संरक्षण क्षेत्रातील दिग्गज कंपनी रॉकेटसानसोबत एका धोरणात्मक सहकार्य करारावर स्वाक्षरी केली.

इस्लामाबाद - पाकिस्तानला ऑस्ट्रेलियाकडून लेझर वेपन सिस्टम मिळण्याची शक्यता आहे. पाकिस्तानी नौदलाने तुर्कीच्या मदतीने त्यासाठी प्रयत्न सुरू केलेत. पाकिस्तान नौदलाच्या खरेदी संचालनालयाने ४ फेब्रुवारी रोजी दोन १० किलोवॅट क्षमतेच्या लेझर शस्त्र प्रणाली (LWS) आणि रडार प्रणालींसाठी निविदा जारी केली आहे. ड्रोनविरोधी उपाय म्हणून या प्रणाली पाकिस्तान नौदलाच्या जहाजांवर तैनात केल्या जातील. पाकिस्तान तुर्की आणि ऑस्ट्रेलियाकडून हे खरेदी करण्याच्या विचारात आहे.

रेझोनंटच्या माहितीनुसार, ऑस्ट्रेलियन कंपनी इलेक्ट्रो ऑप्टिक सिस्टीम्स (EOS) ही लेझर शस्त्र प्रणालींच्या क्षेत्रातील एक प्रमुख कंपनी आहे. या कंपनीने उच्च-शक्तीची अपोलो लेझर शस्त्र प्रणाली (१०० किलोवॅट वर्गापर्यंत) विकसित केली आहे आणि ती आपल्या आंतरराष्ट्रीय भागीदारीचा विस्तार करत आहे. फेब्रुवारीमध्ये सौदी अरेबियातील वर्ल्ड डिफेन्स शोमध्ये EOS ने लेझर-आधारित निर्देशित ऊर्जा शस्त्रांच्या संयुक्त विकासासाठी तुर्कीची संरक्षण क्षेत्रातील दिग्गज कंपनी रॉकेटसानसोबत एका धोरणात्मक सहकार्य करारावर स्वाक्षरी केली.

तुर्कीची रॉकेटसन आणि ऑस्ट्रेलियाची EOS

रॉकेटसनने आपली अल्का लेझर शस्त्रप्रणाली विकसित केली आहे. हे एक बहुपयोगी अँटी- UAV शस्त्र आहे. यामध्ये समायोज्य-शक्तीचा लेझर, इलेक्ट्रॉनिक जॅमर, इलेक्ट्रो-ऑप्टिक सेन्सर आणि रडार यांचा समावेश आहे. अल्का प्रणाली १० किलोवॅट शक्तीवर २.२ किमी पर्यंतची मारक क्षमता प्रदान करते. हे स्थिर ठिकाणे, ट्रक पॅलेट्स किंवा चिलखती वाहनांवर बसवता येते.

पाकिस्तान नौदलाच्या निविदेत विशेषतः २० किलोवॅट क्षमतेच्या (किंवा १० किलोवॅटपर्यंत वाढवता येण्याजोग्या) लेझर शस्त्र प्रणालीची मागणी करण्यात आली होती. तज्ज्ञांच्या मते पाकिस्तानने तुर्कीच्या 'रॉकेटसन' (ROKETSAN) कंपनीमार्फत वाटाघाटी करत असलेल्या तुर्कीच्या 'ईओएस' (EOS) प्रणालीऐवजी ऑस्ट्रेलियन 'ईओएस'ला पसंती दिली आहे. सागरी संरक्षणासाठी आपल्या निर्देशित-ऊर्जा शस्त्रास्त्रांचा ताफा वाढवण्याच्या पाकिस्तानच्या प्रयत्नांचा हा एक भाग आहे.

लेझर प्रणालीत खास काय?

अरबी समुद्रातील ड्रोन आणि कमी खर्चाच्या हवाई हल्ल्यांच्या वाढत्या धोक्याविरुद्ध आपल्या संरक्षण प्रणालींचे आधुनिकीकरण करण्याच्या पाकिस्तान नौदलाच्या प्रयत्नांमधील ही निविदा एक महत्त्वपूर्ण पाऊल आहे. ही खरेदी प्रक्रिया अजूनही निविदा टप्प्यात आहे. अद्याप कोणताही करार निश्चित झालेला नाही. लेझर शस्त्र प्रणाली हे एक डायरेक्टेड एनर्जी वेपन (DEW) आहे. लेझर किरणाचा वापर करून ते प्रकाशाच्या वेगाने शत्रूचे ड्रोन, क्षेपणास्त्रे, रॉकेट आणि लहान जहाजांवर हल्ला करू शकते. हे ऊर्जा-आधारित शस्त्र, प्रत्यक्ष गोळ्या वापरण्याऐवजी लक्ष्याला वितळवण्यासाठी किंवा त्याच्या इलेक्ट्रॉनिक प्रणाली निष्क्रिय करण्यासाठी केंद्रित उष्णतेचा वापर करते.

भारताचं टेन्शन का वाढणार?

जर पाकिस्तानने ऑस्ट्रेलियाची आधुनिक लेझर शस्त्रे मिळवली तर त्याची लष्करी ताकद निश्चितच वाढेल. इतकेच नाही तर तुर्कीसोबतचे त्यांचे लष्करी संबंधही सुधारतील. 'ऑपरेशन सिंदूर' वेळी पाकिस्तान आणि तुर्की एकजूट झालेले दिसले होते यादृष्टीने भारत या डिलकडे पाहत आहे. भारत आणि पाकिस्तान यांच्या संबंधांना कटुतेचा मोठा इतिहास आहे.