गोरखपूरमध्ये उभारलं जातंय जागतिक दर्जाचे विज्ञान उद्यान; योगी सरकारने घेतला मोठा निर्णय

विज्ञान उद्यानासाठी १५.८९ कोटींचा खर्च, तारांगणाच्या नूतनीकरणासाठीही ४६.८८ कोटी

योगी सरकार गोरखपूरमध्ये जागतिक दर्जाचे विज्ञान उद्यान बांधत आहे. वीर बहादूर सिंह तारांगणात स्वर्गीय महंत अवेद्यनाथ यांच्या नावाने असलेले विज्ञान उद्यान मार्च २०२६ पर्यंत पूर्ण करण्याचे नियोजन आहे. हे राज्याचे दुसरे विज्ञान उद्यान असेल. त्याच्या बांधकामासाठी १५.८९ कोटी रुपये खर्च येईल. याव्यतिरिक्त, मुख्यमंत्री योगी आदित्यनाथ यांच्या मार्गदर्शनाखाली, वीर बहादूर सिंह तारांगणाचे आधुनिकीकरण देखील ४६.८८ कोटी खर्चून केले जात आहे.

मुख्यमंत्री योगी आदित्यनाथ यांनी ऑक्टोबर २०२२ मध्ये तारांगणाच्या भेटीदरम्यान तारांगणाचे पुनरुज्जीवन आणि त्याच्या कॅम्पसमध्ये नॉलेज सायन्स पार्क स्थापन करण्याच्या सूचना दिल्या. मुख्यमंत्र्यांनी तेथे आंशिक सूर्यग्रहण पाहिले आणि तारांगणाला जागतिक दर्जाचे अत्याधुनिक बनवण्याचा त्यांचा मानस व्यक्त केला. त्यांच्या सूचनांनुसार, एक डीपीआर तयार करण्यात आला आणि ५ जुलै २०२४ रोजी तारांगणाच्या आधुनिकीकरणाचे काम आणि ५ मे २०२५ रोजी नॉलेज सायन्स पार्कचे बांधकाम सुरू झाले. सायन्स पार्क मार्च २०२६ पर्यंत आणि तारांगणाचे आधुनिकीकरण डिसेंबर २०२६ पर्यंत पूर्ण करण्याचे नियोजन आहे.

तारांगणाचे आधुनिकीकरण आणि त्याच्या कॅम्पसमध्ये नॉलेज सायन्स पार्कची स्थापना यामुळे विद्यार्थ्यांना ताऱ्यांच्या जगात आभासी प्रवास करता येईल, खेळकर पद्धतीने विज्ञान शिकता येईल आणि त्याचे रहस्य समजून घेता येईल. वीर बहादूर सिंग तारांगणाचे प्रभारी डॉ. महादेव पांडे यांच्या मते, आधुनिकीकरणामुळे तारांगणाचे जागतिक दर्जाच्या सुविधेत रूपांतर होत आहे. विज्ञानाशी संबंधित अनेक विशेष उपकरणे खरेदी केली जात आहेत आणि एक अँफीथिएटर बांधले जात आहे, तसेच एक 3D प्रोजेक्टर बसवला जात आहे. तारांगणात एक विशेष विज्ञान गॅलरी बांधली जात आहे. सर्वात महत्त्वाचे आकर्षण म्हणजे अ‍ॅक्टिव्हिटी लॅब. या लॅबमध्ये विद्यार्थी विविध व्यावहारिक क्रियाकलापांमध्ये सहभागी होऊन विज्ञानाच्या गुंतागुंती शिकू शकतील.

विज्ञान आणि तंत्रज्ञान मंत्र्यांकडून बांधकामाधिन विज्ञान उद्यान आणि तारांगणाची पाहणी

राज्याचे विज्ञान आणि तंत्रज्ञान मंत्री अनिल कुमार यांनी बुधवारी वीर बहादूर सिंग तारांगण आणि निर्माणाधीन विज्ञान उद्यानाच्या आधुनिकीकरणाच्या कामाची पाहणी केली. तपासणीदरम्यान, विज्ञान आणि तंत्रज्ञान मंत्र्यांनी अधिकाऱ्यांना तारांगण आधुनिक तंत्रज्ञान आणि वैज्ञानिक उपकरणांनी सुसज्ज करण्याचे निर्देश दिले जेणेकरून विद्यार्थी, संशोधक आणि सामान्य लोकांना विज्ञान आणि खगोलशास्त्राशी संबंधित माहिती सहज मिळू शकेल. सायन्स पार्कच्या बांधकामाच्या प्रगतीचा आढावा घेत, त्यांनी बांधकाम एजन्सीला कामाच्या गुणवत्तेकडे आणि वेळेवर लक्ष देण्याचे निर्देश दिले.

त्यांनी अधिकाऱ्यांना आवाहन केले की हे उद्यान अशा प्रकारे बांधले पाहिजे की ते केवळ गोरखपूरसाठीच नव्हे तर संपूर्ण पूर्वांचल प्रदेशासाठी विज्ञान शिक्षणाचे एक प्रमुख केंद्र बनेल. मुख्यमंत्री योगी आदित्यनाथ यांच्या मार्गदर्शनाखाली, राज्य सरकार नवोपक्रमांना प्रोत्साहन देण्यासाठी आणि वैज्ञानिक दृष्टिकोन विकसित करण्यासाठी वचनबद्ध आहे. या दिशेने तारांगण आणि विज्ञान उद्यान महत्त्वपूर्ण भूमिका बजावेल.