Lokmat AI ची अद्भूत दुनिया: एआय आणि सुरक्षितता धोका ओळखण्याची नवी ताकद
By ऑनलाइन लोकमत | Updated: March 3, 2026 12:33 IST2026-03-03T12:33:26+5:302026-03-03T12:33:26+5:30
Lokmat AI ची अद्भूत दुनिया: अपघात झाल्यानंतर मदत करण्यापेक्षा, अपघात टाळण्यावर भर दिला जातो.

Lokmat AI ची अद्भूत दुनिया: एआय आणि सुरक्षितता धोका ओळखण्याची नवी ताकद
Lokmat AI ची अद्भूत दुनिया: आजच्या वेगवान जीवनात सुरक्षितता ही केवळ काळजीची बाब नाही, तर गरज बनली आहे. रस्ते, वाहतूक, नैसर्गिक आपत्ती, कारखाने सर्व ठिकाणी धोका अचानक निर्माण होऊ शकतो. अशा वेळी कृत्रिम बुद्धिमत्ता, म्हणजेच एआय, माणसांसाठी एक महत्त्वाचा सुरक्षा साथीदार ठरत आहे. एआय मोठ्या प्रमाणावर माहिती अभ्यासते. हवामान, वाहतूक, सेन्सर, हालचाली यांमधील बदल ओळखून ती संभाव्य धोका आधीच लक्षात घेते. त्यामुळे अपघात झाल्यानंतर मदत करण्यापेक्षा, अपघात टाळण्यावर भर दिला जातो.
आज अनेक शहरांमध्ये एआय आधारित ट्रैफिक सिस्टीम वापरली जाते. ती वाहतूककोंडी ओळखते, सिग्नल योग्य वेळी बदलते आणि धोकादायक परिस्थितीची सूचना देते. त्यामुळे अपघातांची शक्यता कमी होते आणि प्रवास अधिक सुरक्षित बनतो. नैसर्गिक आपत्तींच्या बाबतीत एआय फार उपयुक्त ठरत आहे. मुसळधार पाऊस, पूर, भूस्खलन यांचे संकेत एआय वेळेआधी ओळखते. त्यामुळे लोकांना सुरक्षित ठिकाणी हलवता येते आणि जीवितहानी टाळता येते.
कारखाने आणि उद्योगांमध्ये एआय यंत्रांमधील छोट्या चुका आधीच ओळखते. मोठे बिघाड होण्याआधी दुरुस्ती करता येते, ज्यामुळे अपघात कमी होतात आणि कामगार सुरक्षित राहतात. एआय माणसांची जागा घेत नाही; ती माणसांना अधिक सजग बनवते. जिथे माणसांचे लक्ष चुकू शकते, तिथे एआय सतत पाहत असते. ती थकत नाही, दुर्लक्ष करत नाही.
सुरक्षिततेसाठी ही शांतपणे काम करणारी बुद्धिमत्ता आपल्याला एक नवी दृष्टी देते - धोका येण्याआधीच सावध राहण्याची. योग्य आणि जबाबदारीने वापरल्यास एआय आपल्या जीवनात सुरक्षिततेचा एक विश्वासार्ह आधार बनू शकते.
एआय आणि सुरक्षितता महत्त्वाचे मुद्दे
- अपघात होण्याआधीच धोक्याची सूचना देते.
- पूर, भूस्खलन, वादळ यांचा आगाऊ इशारा देते.
- वाहतूक नियंत्रित करुन अपघाताची शक्यता कमी करते.
- यंत्रांमधील बिघाड आधीच ओळखून सतर्कतेचा इशारा देते.
- वाहन चालवताना झोप, वेग, अडथळे ओळखते.
- आपत्तीच्या वेळी लोकांना सुरक्षित हलवणे सोपे करते.
The Warning That Came in Time
Ravi travelled every day on a mountain road. One morning, an Al safety system studied heavy rain and soil movement on the hills. It sent warnings to traffic officers and drivers through messages and road signals.
Ravi slowed down and chose another route. A few hours later, a landslide happened on that road. Because of the warning, the road was empty and no lives were lost. Ravi understood that Al does not wait for danger to happen. It watches carefully and warns us in time. When used wisely, Al helps protect human lives.
Moral: Al helps prevent danger by giving early warnings.
अजिंक्य देशमुख (लोकमत, पुणे)