औषधी गुणधर्म असलेला ओवा (Ajwain) भारतात शतकानुशतकं वापरला जात आहे. पोटाशी संबंधित अनेक समस्यांवर ओवा रामबाण इलाज आहे. आयुर्वेदाच्या वैद्यकीय पद्धतीत ओव्याचे केवळ औषधी गुणधर्मच सांगितले जात नाहीत, तर अनेक वैद्यकीय संशोधनांमध्येही ओव्याचे गुणधर्म सिद्ध झाले आहेत.
यूएस नॅशनल इन्स्टिट्यूट ऑफ हेल्थच्या (US National institute of health) एका शोधनिबंधात असं आढळून आलं आहे की, ओव्यामध्ये बॅक्टेरियाच्या वाढीस प्रतिबंध करणारे घटक, अँटीफंगल आणि अँटीऑक्सिडंट गुणधर्म असतात. भारतात ओव्याचा वापर चरबी कमी करण्यासाठीही केला (Weight Loss and Ajwain) जात आहे. ओव्यामध्ये पचनसंस्था मजबूत करण्याची जबरदस्त क्षमता आहे. ओवा गाळून त्याचे तेलही काढले जाते, त्यात अनेक औषधी गुणधर्म असतात. ओवा शरीरातील चरबी बर्न करतो, ओवा वजन कमी करण्यासाठी खूप उपयुक्त आहे.
ओव्यात असलेली रसायनेओव्याच्या ऑइलमध्ये थायमॉल (thymol) रसायन आढळते. वैज्ञानिकदृष्ट्या, हे तेल बॅक्टेरियाच्या वाढीस प्रतिबंध करणारा पदार्थ, अँटीफंगल आणि अँटीऑक्सिडंट गुणधर्मांनी समृद्ध आहे. हे तेल सेलरी डिस्टिलिंग करून काढलं जातं. थायमॉल व्यतिरिक्त गॅमा टेरपीनेन आणि पी-सायमेन (थायमोल, गॅमा-टेरपीनेन, पी-सायमेन) (thymol, gamma-terpinene, p-cymene) रसायने आढळतात. हे एक अस्थिर तेल आहे जे तंत्रिका पेशींना त्वरीत उत्तेजित करतं. यूएस नॅशनल लायब्ररी ऑफ मेडिसिनच्या एका शोधनिबंधात असं लिहिलं आहे की, thymol, γ-terpinene, para-cymene, and α- and β-pinene हे घटक ओव्याच्या तेलामध्ये आढळतात, ज्यामुळे अनेक आश्चर्यकारक गुणधर्म मिळतात.
संशोधनात असे म्हटले आहे की सेलेरी हे अनेक सक्रिय संयुगांचे उत्कृष्ट स्त्रोत आहे ज्यांचे अनेक औषधी प्रभाव आहेत. सेलेरीचे वैज्ञानिक नाव Trachyspermum ammi आहे. त्याला T-ami असेही म्हणतात. अमेरिकेच्या नॅशनल इन्स्टिट्यूट ऑफ हेल्थने सेलेरीवरील संशोधन प्रसिद्ध केले आहे. या संशोधनानुसार, अजवाईन तेल सांधेदुखीत आराम देते. याशिवाय लघवीशी संबंधित समस्याही दूर करते.
वजन कसं नियंत्रित होतं
ओव्यामध्ये लॅक्सेटिव गुणधर्म आहेत. त्यामुळे पचनशक्ती मजबूत होते, यामुळे वजन नियंत्रणात राहतं. यामागील शास्त्र असं आहे की, ओव्यामध्ये थायमॉल रसायन आढळतं जे ओव्याच्या तेलात असतं. थायमॉल आतड्यात गॅस्ट्रिक ज्यूसचे उत्पादन वाढवते. अन्न शोषण्यासाठी गॅस्ट्रिक ज्यूस हा एक आवश्यक घटक आहे. जेव्हा शरीरातील पचनशक्ती मजबूत असेल, तेव्हा वजन नियंत्रित करणं सामान्य होईल. याशिवाय ओव्यामध्ये फायबर असतं. फायबर अन्न पचण्यास मदत करते. याशिवाय फायबर शरीरातील खराब कोलेस्ट्रॉल कमी करण्यास मदत करते.