वऱ्हाडी कवितेची 'मिर्झा एक्स्प्रेस' थांबली; डॉ. मिर्झा रफी अहमद बेग यांचे निधन
By ऑनलाइन लोकमत | Updated: November 29, 2025 12:51 IST2025-11-29T12:45:19+5:302025-11-29T12:51:46+5:30
Amravati : यवतमाळ जिल्ह्यातील नेर तालुक्यातील धनज-माणिकवाडा हे डॉ. मिर्झा रफी अहमद बेग यांचे मूळ गाव आहे. सध्या अमरावती येथील परतवाडा रोडवरील नवसारी परिसरात "मिर्झा एक्स्प्रेस" या निवासस्थानी त्यांचे वास्तव्य होते.

'Mirza Express' poetry stopped; Dr. Mirza Rafi Ahmed Baig passes away
लोकमत न्यूज नेटवर्क
अमरावती : वन्हाडी मातीचा सुगंध आपल्या काव्यातून जगभर पसरविणारे कविवर्य, 'मिर्झा एक्स्प्रेस' फेम डॉ. मिर्झा रफी अहमद बेग यांचे २८ नोव्हेंबर शुक्रवारी सकाळी ६:३० वाजता दीर्घ आजाराने निधन झाले. ते ६८ वर्षांचे होते. गेल्या काही दिवसांपासून मूत्रपिंडाच्या आजाराने ते त्रस्त होते. त्यांच्या निधनाने माणूसपण जागविणाऱ्या साहित्याला रसिकजन पोरके झाले आहेत.
यवतमाळ जिल्ह्यातील नेर तालुक्यातील धनज-माणिकवाडा हे डॉ. मिर्झा रफी अहमद बेग यांचे मूळ गाव आहे. सध्या अमरावती येथील परतवाडा रोडवरील नवसारी परिसरात "मिर्झा एक्स्प्रेस" या निवासस्थानी त्यांचे वास्तव्य होते. त्यांच्या पश्चात पत्नी फातेमा मिर्झा, अभियंता मुलगा रमीज, मेहजबी व हुमा या दोन कन्या आहेत. त्यांच्यावर अमरावती येथील ईदगाह कब्रस्तानात दुपारी अंत्यसंस्कार झाले. या वेळी शैक्षणिक, साहित्यिक, राजकीय, सामाजिक क्षेत्रातील अनेक दिग्गजांची उपस्थिती लक्षणीय होती.
विदर्भ साहित्य संमेलनाचे अध्यक्ष राहिलेले डॉ. मिर्झा रफी अहमद बेग वन्हाडी काव्यशैलीच्या खुमासदार सादरीकरणासाठी जगभरात प्रसिद्ध होते. वयाच्या ११ व्या वर्षापासून त्यांनी कवितालेखनाला सुरुवात केली होती. १९७० पासून त्यांनी मंचावर कविता सादर करायला सुरुवात केली. पुढील ५० वर्षे विदर्भ, मराठवाड्यातील कविसंमेलनाचे ते केंद्रबिंदू ठरले. त्यांचे एकूण २० काव्यसंग्रह आहेत. वृत्तपत्रातील विविध स्तंभांतून लेखनही त्यांनी केले. त्यांचा 'मिर्झाजी कहीन' हा स्तंभ लोकप्रिय ठरला होता. 'मिर्झा एक्स्प्रेस' या नावाने अफलातून किस्से आणि कवितांचा कार्यक्रम प्रसिद्ध होता. त्याचे सहा हजारांवर प्रयोग झाले आहे. 'मोठा माणूस', 'सातवा महिना', 'उठ आता गणपत', 'जांगडबुत्ता' अशा त्यांच्या कितीतरी कविता लोकप्रिय झाल्या. "जांगडबुत्ता" या शब्दाचे ते जनक आहेत.
विदर्भातील ख्यातनाम संत फकीरजी महाराज या मंदिर ट्रस्टचे ते विश्वस्त होते. त्यांचे वडील मिर्झा रज्जाक बेग ऊर्फ भाईजी हे यवतमाळ जिल्ह्यातील प्रभावी राजकीय सामाजिक व्यक्तिमत्त्व होते. नागपूर येथील ज्येष्ठ विधिज्ञ फिरदोस मिर्झा हे त्यांचे चुलतबंधू आहेत.