1 / 7Sun Interesting Facts : अंतराळातील अनेक अचंबित करणारे रहस्य नेहमीच आपल्यासमोर येत असतात. अंतराळातील अशा अनेक गोष्टीही आहेत ज्यांबाबत लोकांमध्ये गैरसमज असतात. लहानपणापासून आपण चित्रांमध्ये सूर्याला पिवळा किंवा केशरी रंग देत आलो आहोत. त्यामुळे सूर्याचा खरा रंगही तसाच असावा, असं अनेकांना वाटतं. मात्र विज्ञान काहीतरी वेगळंच सांगतो. अंतराळातून पाहिल्यास सूर्य प्रत्यक्षात पिवळा नसून तेजस्वी पांढरा दिसतो. पृथ्वीच्या वातावरणामुळे आणि प्रकाशाच्या विखुरण्यामुळे आपल्याला तो वेगळ्या रंगाचा दिसतो.2 / 7वैज्ञानिकांच्या मते सूर्याचा मूळ रंग शुद्ध पांढरा आहे. सूर्यातून बाहेर पडणाऱ्या प्रकाशात इंद्रधनुष्यातील सर्व रंगांचा समावेश असतो. हे सर्व रंग एकत्र मिसळल्यावर तयार होणारा प्रकाश आपल्या डोळ्यांना पांढरा दिसतो. म्हणूनच स्पेस स्टेशनमधून किंवा चंद्रावरून घेतलेल्या छायाचित्रांमध्ये सूर्य अगदी पांढऱ्या चमकदार गोळ्यासारखा दिसून येतो. तिथे पृथ्वीप्रमाणे वातावरण नसल्याने प्रकाशाचा रंग बदलत नाही.3 / 7मग पृथ्वीवरून सूर्य पिवळा किंवा केशरी का दिसतो? यामागे पृथ्वीभोवती असलेलं वातावरण कारणीभूत आहे. सूर्यकिरणे पृथ्वीच्या वातावरणात प्रवेश करताना हवेत असलेल्या धूळकणांशी आणि वायूंशी टक्कर घेतात. या प्रक्रियेमुळे प्रकाशाचे विखुरणे होते. विज्ञानात याला “स्कॅटरिंग” किंवा “प्रकीर्णन” असं म्हटलं जातं.4 / 7निळ्या आणि जांभळ्या रंगांच्या प्रकाशलहरी लहान असल्याने त्या अधिक प्रमाणात पसरतात. त्यामुळे आकाश निळे दिसते. त्यानंतर उरलेला प्रकाश आपल्या डोळ्यांना किंचित पिवळसर जाणवतो आणि त्यामुळे सूर्यही पिवळा दिसू लागतो.5 / 7सकाळी सूर्योदयाच्या वेळी किंवा संध्याकाळी सूर्यास्ताच्या वेळी सूर्याचा रंग लालसर किंवा गडद केशरी दिसतो. कारण त्यावेळी सूर्य क्षितिजाजवळ असतो आणि त्याचा प्रकाश आपल्या डोळ्यांपर्यंत पोहोचण्यासाठी वातावरणातून जास्त अंतर प्रवास करतो. या लांब प्रवासात निळा आणि हिरवा प्रकाश जवळपास पूर्णपणे विखुरला जातो. शेवटी लाल आणि केशरी रंगाच्या लहरीच आपल्या डोळ्यांपर्यंत पोहोचतात. त्यामुळे मावळता सूर्य लालसर भासतो.6 / 7सूर्याच्या अफाट चमक आणि उष्णतेमागे त्याच्या केंद्रात चालणारी अणुसंलयन प्रक्रिया आहे. सूर्याच्या गर्भात हायड्रोजनचे अणू एकत्र येऊन हिलियम तयार करतात. या प्रक्रियेत प्रचंड प्रमाणात ऊर्जा आणि प्रकाश निर्माण होतो. सूर्याच्या पृष्ठभागाचे तापमान सुमारे ५५०० अंश सेल्सियस इतके असते. त्यामुळे तो अवकाशातील अत्यंत तेजस्वी ताऱ्यांपैकी एक मानला जातो.7 / 7अंतराळात सूर्याचा प्रकाश कोणत्याही अडथळ्याशिवाय पसरतो, पण पृथ्वीवर पोहोचताना वातावरणामुळे त्याच्या रंगात बदल झाल्यासारखा भासतो. म्हणूनच आपण रोज पाहतो तो पिवळा सूर्य हा प्रत्यक्षात आपल्या वातावरणाने तयार केलेला एक सुंदर दृष्टिभ्रम आहे.