शहरं
Join us  
Trending Stories
1
ISI ची साथ, ५ दहशतवाद्यांना घेऊन सैफुल्लाहनं रचला कट; पहलगाम हल्ल्यात पाकचा बुरखा फाटला
2
भारतात पाकिस्तानी डिग्री अवैध, तरीही एवढे भारतीय विद्यार्थी शिक्षण घेतायत; ना मिळणार नोकरी, ना उच्चशिक्षण... 
3
Swami Samartha: स्वामी पुण्यतिथीनिमित्त जाणून घ्या स्वामींनी भक्तांना दिलेला आदेश, उपासना आणि संकल्प!
4
Gensol Engineering च्या प्रमोटरना ईडीनं घेतलं ताब्यात, फंड डायव्हर्जन प्रकरणी मोठी कारवाई
5
कॉमेडियन कुणाल कामराला मोठा धक्का, शिंदेंच्या विडंबन प्रकरणी दाखल गुन्हा रद्द करण्यास कोर्टाचा नकार 
6
सामाजिक कार्यकर्त्या मेधा पाटकर यांना दिल्ली पोलिसांनी केली अटक; काय आहे प्रकरण?
7
Pahalgam Terror Attack: दहशतवादी हल्ला त्याठिकाणी लष्कराचे जवान का नव्हते? सरकारने दिलं उत्तर, कुठे झाली चूक?
8
Ramayana: साई पल्लवी नव्हे तर ही अभिनेत्री बनली असती सीता, म्हणाली - "मी स्वतःच दिला नकार..."
9
पाकिस्तानी खेळाडूला आमंत्रित केल्यामुळे ट्रोल झालेल्या नीरज चोप्रानं लिहिली भलीमोठी पोस्ट
10
'कुणी नाश्ता करत होतं, कुणी फिरत होतं'; बैसरन घाटीतील दहशतवादी हल्ला होण्यापूर्वीचा व्हिडीओ
11
पहलगाममध्ये हल्ला करणाऱ्या दहशतवाद्यांवर पहिला प्रहार, आसिफ शेख आणि आदिलची घरं सुरक्षा दलांकडून उद्ध्वस्त
12
पहलगाम हल्ला: पाकिस्तानबद्दल आता भूमिका काय? अमेरिकेच्या परराष्ट्र मंत्रालयाने थेट उत्तर देणं टाळलं
13
भारतीय रेल्वेने चीन, ब्रिटन, अमेरिका यासारख्या देशांनाही टाकलं मागे; कामगिरी पाहून कराल सलाम
14
सामना राजस्थानकडे झुकलेला, पण १३व्या षटकात विराटने एक इशारा केला आणि बाजी पलटली, नेमकं घडलं काय?  
15
ना लॉक इन पीरिअड, ना पेनल्टी; जोपर्यंत मन करेल FD मध्ये पैसे ठेवा, हवं असल्यास ATM मधून काढून घ्या
16
"आमचं त्यांच्यासोबत भांडण झालं होतं, त्यानंतर…’’, पहलगामध्ये हल्ला करणाऱ्या दहशतावाद्याचा फोटो काढणाऱ्या महिलेचा दावा
17
आधी रुग्णालयात अरेरावी करणारी 'मनीषा' रात्री तोंड लपवून आली; शेवटच्या भेटीचा सीन रीक्रिएट
18
OLA चे ७५ शोरूम बंद, अजून १२१ बंद करण्याच्या सूचना; RTO ची धडक कारवाई, कारण काय?
19
सीमेपलीकडील सूत्रधार अन् दहशतवाद्यांचे दोन गुप्त संवाद गुप्तचर यंत्रणांनी पकडले
20
घर-कार खरेदी करणं झालं स्वस्त; २ मोठ्या सरकारी बँकांनी व्याजदर केले कमी, तुम्हीही आहात का ग्राहक?

मुख्याध्यापकाने सूक्ष्म नियोजन करून डोंगरी शेतीत फुलविल्या फळबागा

By लोकमत न्यूज नेटवर्क | Updated: December 12, 2018 12:21 IST

यशकथा : डोंगरी शेतीत सुमारे बारा एकरांत त्यांनी विविध फळबागा फुलविल्या असून याद्वारे लाखो रुपये उत्पन्न ते मिळवित आहेत.

- चंद्रकांत गायकवाड (अहमदनगर) 

फळबागांचा स्मार्ट शेतीचा उपक्रम निवडुंगे (ता. पाथर्डी) येथील कानिफनाथ विद्यालयाचे मुख्याध्यापक भास्कर मरकड यांनी राबविला आहे. डोंगरी शेतीत सुमारे बारा एकरांत त्यांनी विविध फळबागा फुलविल्या असून याद्वारे लाखो रुपये उत्पन्न ते मिळवित आहेत.

भास्कर मरकड यांची निवडुंगे गावात सतरा एकर शेती आहे. मात्र, ही शेती डोंगरी असल्याने त्यांना पारंपरिक पद्धतीने त्यातून नाममात्र उत्पन्न मिळत होते. पारंपरिक शेती करून उन्नती शक्य नसल्याचे त्यांच्या लक्षात आल्यानंतर त्यांनी आधुनिक पद्धतीने शेती करण्याचे ठरविले. या शेतीत जर व्यवस्थित नियोजन केले, तर फळबागा चांगल्याच यशस्वी होऊ शकतात. असा आत्मविश्वास वाटल्याने त्यांनी डोंगरशेत असलेल्या या सतरा एकर कोरडवाहू हलक्या बरड जमीन क्षेत्राचे नैसर्गिक उतारानुसार दक्षिणोत्तर समान दहा भाग करीत प्रथम सपाटीकरण केले. मध्यभागी साठ गुंठे क्षेत्रावर चार कोटी लिटर क्षमतेचा शेततलाव केला. एक विहीर व बोअरवेलच्या माध्यमातून पावसाळी ऋतूत तो भरून संचित जलसाठा ठिबकच्या तंत्राने आगामी काळात काटकसरीने वापरायचा. असा क्रम ते पाच वर्षांपासून करीत आहेत. मरकड यांनी अडीच एकरामध्ये ७५० डाळिंबाची झाडे लावली. 

दुसऱ्या वर्षी त्यातून सहा लाखांची अर्थप्राप्ती झाली. अडीच एकरांमधील चारशे सीताफळांच्या झाडांपासूनही अत्यंत कमी पाण्याच्या वापरातून दीड लाख रुपये मिळाले, तर प्रत्येकी दोन एकरांतील २०० आंबा ४५० मोसंबी व ४०० संत्रीचे झाडे यावर्षी फळधारणेच्या योग्य होत आहेत. चिंच, साग, शिवणी, नारळ, सुपारी, अशी नित्य गरजेच्या झाडांची बांधावर लागवड केल्याने या शेतमळ्याची शोभा वाढली आहे. शिवाय पूरक उत्पादनांचे स्रोतही वाढले आहेत. कपिला आणि बकुळा या दोन गावरान गायी दावणीला असल्याने घरच्या दुधाचे गरजेसह डाळिंबाचे स्लरीसाठी दही, ताक, शेण व गोमूत्राची उपलब्धता घरच्या घरीच होत आहे, असे भास्कर मरकड यांच्या पत्नी भामाबाई मरकड यांनी सांगितले. विविध झाडांच्या लागवडीचे हे तिसरे वर्ष आहे. प्रति झाड कमीत कमी फळे धरण्याचे तंत्र ठेवल्याने चांगले वजन व प्रतवारी मिळत आहे. पुढे हेच उत्पन्न किमान वीस लाखांपर्यंत जाईल, असा विश्वास मरकड दाम्पत्याने बोलून दाखविला. 

त्यांनी शेतात तयार केलेले शेततळे त्यांच्यासाठी वरदान ठरले आहे. यंदा पाणीटंचाईने ग्रासले असताना शेततळ्यातील संचित जलसाठा या विविध झाडांच्या वनराईला तारणहार ठरले आहे, तर घरच्या जनावरांचे शेणखत व रासायनिक एनपीके खतांची संतुलित मात्रा झाडांच्या सावलीच्या घेरात दोन्ही बाजूला छाटणीनंतर खड्डे घेऊन बुजविले की, वार्षिक खत नियोजन पूर्ण होते. बाकी फवारणीसाठी सप्ताह पंधरवडा अंतराने सुटीच्या दिवशी एका मजुराचे मदतीने या दाम्पत्याने कामाचे वेळापत्रक ठरलेले आहे. तीसगाववरून पाथर्डीला जाताना निवडुंगे गावच्या पुढे पूर्वेला महामार्ग सोडून एक कि.मी. आत गेले की, मरकड यांचा वनराईने नटलेली विविध फळबागांचा मळा दृष्टिक्षेपात येतो.