पासवर्ड शेअर करू नका असे संदेश येऊनही लोक भाबडेपणाने आपल्या अकाऊंटची चावी देऊ करतात आणि मग चोरी झाली म्हणत ओरडतात!' सायबर क्राईमचे वाढते प्रमाण पाहता आपणच सावधगिरी बाळगलेली बरी; नाही का? पासवर्ड सेव्ह करण्याबाबत भारतीय किती निष्काळजी आहेत, हे पीटीआयने सादर केलेल्या अहवालातून समोर आले आहे.
भारतीय लोक त्यांच्या आर्थिक पासवर्डबाबत निष्काळजी वृत्ती स्वीकारतात. लोकांना त्यांच्या फोनमध्ये पासवर्ड सेव्ह करण्याची किंवा नोटपॅडवर लिहून ठेवण्याची सवय असते. अशा निष्काळजीपणामुळे डेटा चोरीचा धोका वाढतो. एका सर्वेक्षणात समोर आलेल्या माहितीनुसार, १७ टक्के भारतीय नागरिक असुरक्षित पद्धतीने पासवर्ड सेव्ह करतात.
पीटीआय या वृत्तसंस्थेच्या ताज्या अहवालानुसार, नुकत्याच करण्यात आलेल्या सर्वेक्षणात असे दिसून आले आहे की प्रत्येक सहावा भारतीय आपले महत्त्वाचे आर्थिक पासवर्ड असुरक्षित पद्धतीने सेव्ह करतो.
एटीएम, डेबिट/क्रेडिट कार्डच्या पासवर्डबाबत लोक बेफिकीरपणे वागत आहेत. सर्वेक्षणात असे समोर आले आहे की सुमारे १७ टक्के लोक एटीएम, डेबिट किंवा क्रेडिट कार्ड, बँक खाते आणि ॲप स्टोअरचे महत्त्वाचे पासवर्ड "असुरक्षित" पद्धतीने सेव्ह करतात.
बहुतेक लोक या खात्यांचे पासवर्ड त्यांच्या मोबाईल फोनवरील कॉन्टॅक्ट लिस्टमध्ये जोडून सेव्ह करतात, तर काही लोक असे पासवर्ड नोटपॅडवर सेव्ह करतात. भारतीय नागरिक या प्रकारे पासवर्ड सेव्ह करत असल्याने डेटा चोरीचा धोका वाढतो.
स्थानिक मंडळांनी केलेल्या सर्वेक्षणात ३६७ जिल्ह्यांतील ४८,००० हून अधिक प्रतिसादकर्त्यांनी भाग घेतला. सर्वेक्षणानुसार, ३४ टक्के प्रतिसादकर्त्यांनी सांगितले की ते त्यांचे पासवर्ड इतरांसोबत शेअर करतात.
स्थानिक मंडळांनी एका निवेदनात म्हटले आहे की, या वर्षी मे महिन्यात रिझर्व्ह बँकेने उघड केले होते की गेल्या दोन वर्षांत बँक फसवणुकीत ३०० टक्क्यांनी वाढ झाली आहे.
सर्वेक्षणानुसार, जवळजवळ दोन तृतीयांश लोकांनी सांगितले की ते महत्त्वाचे पासवर्ड त्यांच्याकडे ठेवतात, तर उर्वरित ३४ टक्के लोक म्हणाले की ते त्यांचे पासवर्ड बिनधास्त शेअर करतात.
सर्वेक्षणात असे म्हटले आहे की लोक आपला पासवर्ड आपल्या घरच्यांना, कार्यालयातील कर्मचारी तसेच मित्रांसोबत शेअर करतात. आणि जवळच्या मानल्या जाणाऱ्या याच लोकांकडून सर्वाधिक धोका उद्भवतो.
म्हणून पासवर्ड सेव्ह करताना पुढील गोष्टी प्रामुख्याने लक्षात ठेवा.
- पासवर्ड लक्षात राहत नाही म्हणून एकच पासवर्ड सगळीकडे वापरू नका.
- सोपा पासवर्ड बनवू नका, जो कोणीही सहज ओळखू शकेल.
- जन्म तारीख पासवर्ड म्हणून वापरत असाल तर तेदेखील असुरक्षित ठरू शकते.
- वेळोवेळी पासवर्ड बदलत राहा.
- सुरक्षित वहीत पासवर्डची नोंद ठेवा आणि ती वही सुरक्षित जागेवर ठेवा.
- मोठे पासवर्ड निवडा.
- पासवर्ड तयार करताना सोपे प्रश्न न निवडता कठीण प्रश्न निवडा. ती माहिती कोणाला देऊ नका.
- चेहरा, अंगठा स्कॅन करून ते पासवर्ड म्हणून निवडा. असे पासवर्ड सहसा हॅक होत नाहीत.