कोरोना संक्रमणाच्या दुसऱ्या लाटेदरम्यान ब्लॅक फंगस (Black Fungus) आणि व्हाइट फंगसने(White Fungus) लोकांच चिंता वाढवली आहे. या दोन्ही समस्या कोरोनापेक्षाही जास्त जीवघेण्या मानल्या जात आहेत. अनेक राज्यांमध्ये ब्लॅक फंगसला महामारी घोषित केलं आहे. मात्र, व्हाइट फंगसही महामारीपेक्षा कमी नाही. अखेर ब्लॅक फंगस आणि व्हाइट फंगसमध्ये (Difference between black fungus and white fungus) अंतर काय आहे? व्हाइट फंगस ब्लॅक फंगसपेक्षा किती घातक आहे? चला जाणून घेऊन...
ब्लॅंक फंगससोबतच आता व्हाइट फंगसच्या केसेसही वाढत आहेत. पण अजूनही याबाबत फार जास्त माहिती उपलब्ध नाही. जसे की, आतापर्यंत हे समजू शकलं नाही की, व्हाइट फंगसला कोणती गोष्ट इतकी घातक बनवते?पटणा येथील एनेस्थिसिओलॉजिस्ट डॉक्टर शरद सांगतात की, 'अनेक ठिकाणी व्हाइट फंगसच्या केसेस समोर आल्या आहेत. हे लोक कॅनडिडाबाबत बोलत आहेत. कॅनडिडा आधीही होत होता. कॅन्सर, डायबिटीसची औषधे घेतल्याने किंवा स्टेरॉइडमुळे ज्यांची इम्यूनिटी घटली, अशा लोकांमध्ये फंगल इन्फेक्शन होण्याचा धोका जास्त राहतो. व्हाइट फंगसवर उपचार सहजपणे होतात. तरी लोकांनी जागरूक राहण्याची गरज आहे'. (हे पण वाचा : Black Fungus: तुम्ही 'या' तीन गोष्टी करता? मग तुम्हाला 'ब्लॅक फंगस'चा अधिक धोका)
काय आहे ब्लॅक फंगस आणि व्हाइट फंगसमध्ये फरक?
आतापर्यंत जे समजलं त्यानुसार ब्लॅक फंगस कोरोना अशा रूग्णांमध्ये आढळून आलं, ज्यांना जास्त स्टेरॉइड दिलं गेलं. तर व्हाइट फंगसच्या केसेस अशा रूग्णांमध्ये संभावित आहे ज्यांना कोरोना झालेला नाही. ब्लॅक फंगस डोळे आणि मेंदूला सर्वात जास्त प्रभावित करतो. तर व्हाइट फंगस सहजपणे लंग्स, किडनी, आतड्या, पोट आणि नखांना प्रभावित करतं.
त्यासोबतच ब्लॅक फंगस जास्त डेथ रेटसाठी ओळखला जातो. या आजाराने डेथ रेट ५० टक्क्यााच्या आसपास आहे. म्हणजे प्रत्येक दोनपैकी एका व्यक्तीचा जीव धोक्यात आहे. पण व्हाइट फंगसमध्ये डेथ रेटबाबत अजून काहीच आकडेवारी उपलब्ध नाही. (हे पण वाचा : Mucormycosis: म्युकरमायकोसिसचा पुरुषांना अधिक धोका, देशभरातील तज्ज्ञांचा अभ्यास अहवाल )
वाराणसीचे विट्रो रेटिना सर्जन डॉ. क्षितिज आदित्य म्हणाले की, 'हा काही नवीन आजार नाही. कारण ज्या लोकांची इम्यूनिटी फार जास्त कमी असते. त्यांना ही समस्या होऊ शकते. ब्लॅक फंगस म्हणजे म्युकरमायकोसिस एक वेगळ्या प्रजातीचा फंगस आहे. पण तोही अशाच रूग्णांना होत आहे ज्यांची इम्यूनिटी कमी आहे. ब्लॅक फंगस नाकातून शरीरात जातं. डोळे आणि मेंदूला प्रभावित करतं. पण व्हाइट फंगस म्हणजे कॅनडिडा जर एकदा रक्तात आलं तर ते रक्ताच्या माध्यमातून ब्रेन, हार्ट, किडनी हाडांसहीत सर्व अवयवांमध्ये पसरतं. त्यामुळे हे फंगस फारच घातक मानलं जातं'.
डॉ. हनी साल्वा सांगतात की, 'व्हाइट फंगसही जीवघेणा आहे जर ते तुमच्या रक्तात किंवा लंग्समध्ये असेल. या आजाराचा उपचारही होतो. याला व्हाइट फंगस म्हणतात कारण जेव्हा याला डिटेक्ट करण्यासाठी टेस्ट करतात तेव्हा यात व्हाइट कलरचा ग्रोथ आढळून येतो. ब्लॅंक फंगसप्रमाणेच व्हाइट फंगसही कुठेही होऊ शकतं. पण यावर उपचार वेगळा आहे'.
ब्लॅंक फंगसवर उपचार शक्य आहे का?
एक्सपर्ट सांगतात की, व्हाइट फंगसच्या केसमध्ये चांगल्या स्कीन स्पेशालिस्टकडून सल्ला घेऊन हा आजारा बरा केला जाऊ शकतो. व्हाइट फंगसच्या सध्या जास्त केसेस समोर आल्या नाहीत. पण एक्सपर्ट सांगतात की, ब्लॅक फंगसप्रमाणे हेही जास्त वाढू शकतं.