पापड, शेवया बनवण्यासाठी गृहिणींची लगबग

उन्हाळा संपण्यापूर्वी गृहिणींची लगबग सुरु असते ती पावसाळयाच्या बेगमीसाठी. विविध खादयपदार्थासह पापड, शेवया, वेफर्स आदींच्या तयारीत सध्या महिला गुंतल्याचे चित्र आहे.

अर्जुन चिमटे, वागळे इस्टेट - उन्हाळा संपण्यापूर्वी गृहिणींची लगबग सुरु असते ती पावसाळयाच्या बेगमीसाठी. विविध खादयपदार्थासह पापड, शेवया, वेफर्स आदींच्या तयारीत सध्या महिला गुंतल्याचे चित्र आहे. काही ठिकाणी गल्ली बोळात एकमेका सहाय करु.. या उक्ती प्रमाणे शेजारी पाजारी एकत्र येऊन असे पदार्थ तयार करण्याकडे महिलांचा अधिक कल दिसून येत आहे. उन्हाळा तापायाला लागल्याने घराघरात पापड, कुरडया, शेवया, वेफर्स, चकल्या, वडे आदी खादयपदार्थ तयार करण्याचे घाट घरा-घरात घातले जात आहेत. एकेकाळी संयुक्त कुटुंबामुळे एकाच घरातल्या अनेक स्त्रिया या पदार्थांची निर्मिती सहज करीत असत. परंतु विभक्त कुटुंब पद्धतीमुळे आता सोसायटी अथवा परिसरातील स्त्रीया एकमेकींच्या मदतीने या पदार्थांची निर्मिती करीत असतात. हे पदार्थ तयार आणण्याकडे नौकरदार महिलांचा कल आहे. तर गृहिणी असलेल्या महिला मात्र, आजही हे पदार्थ घरी करतात. त्यासाठी उडदाची डाळ, कुरडयांचे गहू, तसेच नागली, साबुदाणा, ज्वारी, पोहे या पापडासाठी लागणार्‍या पदार्थांची सगळ््यांची मिळून घावूक खरेदीही केली जाते. आज-काल यंत्राणे शेवया आणि पापड तयार करून दिले जातात. त्याचाही आधार बर्‍याच गृहिणींकडून घेतला जातो. हे सर्वच पदार्थ करणे हे अत्यंत जिकीरीचे काम असल्याने शक्यतो ते तयार करवून घेणे किंवा रेडीमेड वापरणे याला मोठ्या प्रमाणावर प्राधान्य दिले असले तरी अनेक घरात त्यांचे घाट आजही घातले जात आहेत. असेच शेवयांच्याबाबतही आहे. पाटाच्या शेवया आणि हाताच्या शेवया असे त्याचे दोन प्रकार या पैकी हाताच्या शेवया ब्राह्मण समाजात तर पाटाच्या शेवया मराठा समाजात प्रचलित आहेत. त्याचेही घाट घातले जात आहेत. या शिवाय भाजीत वापरले जाणारे केवळ हरबर्‍याच्या अथवा मुगाच्या किंवा मिक्स वड्यांचेही घाणे घातले जात आहेत. ज्वारी, नागली, साबुदाणा, बटाटा याचे पळी पापड अनेक ठिकाणी गच्चीत घातले जात आहेत. कुठे-कुठे साबुदाणा आणि बटाट्याच्या चकल्याही पहायला मिळतात. शेवयांसाठी एमपी सिहोर आणि सुपर लोकवन या गव्हांना अधिक पसंती दिली जाते आहे. तर पापडासाठी जुना बटाटा वापरला जातो आहे. याशिवाय ताकात भिजवलेल्या पोपटी मसाला मिरच्या अनेक घरांच्या छतांवर दिसत आहेत. तर कुठे-कुठे आमरसाच्या पोळ््यांची ताटेही बालकनीत अथवा ग्रिलमध्ये पहायला मिळतात. (वार्ताहर)