अस्वस्थ अमेरिका

गेल्या काही वर्षांपासून अमेरिकन लोक अतिशय अस्वस्थ आहेत. कुठे ना कुठे होणा-या गोळीबाराच्या घटना, लहानसहान दहशतवादी कारवाया हे त्यांचे कारण आहे. शांत जीवन जगणा-या अमेरिकन लोकांना पहिला धक्का बसला ११ सप्टेंबर २00१ साली झालेल्या भयावह दहशतवादी हल्ल्यांमुळे. अल-कायदा संघटनेच्या दहशतवाद्यांनी केलेल्या या हल्ल्यामुळे केवळ अमेरिकाच नव्हे, तर जगच हादरले. त्यानंतर तसे भयानक हल्ले अमेरिकेत झाले नाहीत. जे हल्ले झाले ते भारतासह आशियाई, युरोपियन आणि आफ्रिकन देशांमध्येच. पण त्या हल्ल्यापासून अमेरिकनांच्या मनातील भीती गेलेली नाही. त्यामुळे कुठे खुट्ट झाले तरी अमेरिकन घाबरून जातात. दोन दिवसांपूर्वी न्यूयॉर्क परिसरात एका इसमाने रस्यावरून चालणाºया लोकांवर ट्रक घातला आणि त्यात आठ जण मरण पावले. हा दहशतवादी हल्लाच होता आणि हल्लेखोराला जिवंत पकडण्यात पोलिसांना यशही आले. तो उझबेकिस्तानचा रहिवासी असल्याचे उघडकीस आले आहे. त्यानंतर दुसºयाच दिवशी कोलोरॅडो राज्यातील वॉलमार्टमध्ये एका इसमाने अंदाधुंद गोळीबार केला. त्यात तीन जण मरण पावले. गोळीबार करणाºयाला अटक झाली नसली तरी तो दहशतवादी नाही, हे पोलिसांनीच म्हटले आहे. अशा वेळी लोक घाबरले असले तरी सरकार आणि प्रशासन यांनी घाबरून प्रतिक्रिया देण्याचे कारण नसते. पण न्यूयॉर्कमधील हल्ल्याबद्दल राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी घाईघाईने जी प्रतिक्रिया दिली आहे, ते पाहता, तेच हबकून गेले आहेत की काय, अशी शंका यावी. त्या दहशतवाद्याला फाशीची शिक्षा द्यायला हवी, अशी मागणी केली आहे. सामान्यांनी अशी प्रतिक्रिया व्यक्त केली, तर त्यात आश्चर्याचे कारण नाही. पण देशात न्यायव्यवस्था आहे, त्यांच्यापुढे खटला चालतो आणि मग निकाल दिला जातो, हे माहीत असताना राष्ट्राध्यक्षांनी घाईघाईने आणि अस्वस्थ होऊ न असे विधान करणे अयोग्य आहे. त्याही पुढे जात राष्ट्राध्यक्ष ट्रम्प यांनी ग्रीन कार्ड लॉटरीच बंद करण्याची भाषा सुरू केली. ग्रीन कार्ड हा अमेरिकेत कायमस्वरूपी राहण्यासाठीचा व्हिसा आहे आणि न्यूयॉर्कमध्ये हल्ला करणाºया दहशतवाद्याकडे ग्रीन कार्ड होते. केवळ या कारणास्तव सरसकट ग्रीन कार्ड लॉटरी बंद करण्याची भाषा म्हणजे जगभरातून नोकरी, व्यवसायासाठी जाणाºयांना कायम अमेरिकेत राहण्याची बंदी करण्याचाच आदेश. अमेरिकेत जगभरातील अनेक देशांचे लोक वर्षानुवर्षे राहत आले आहेत. अमेरिकेच्या जडणघडणीमध्ये त्यांचे मोठे योगदान आहे. आशियाई आणि भारतीयांचे प्रमाणही प्रचंड आहे. त्यांच्यापैकी कैक लोकांकडे ग्रीन कार्ड आहे आणि कित्येक भारतीयांनी त्यासाठी अर्ज केले आहेत. असे असताना ग्रीन कार्ड लॉटरी बंद करणे म्हणजे अशा सर्वांवर अन्यायच आहे. मुळात ट्रम्प यांचे जगभरात उद्योग असले तरी त्यांना आपल्या देशात अन्य देशांच्या नागरिकांनी येऊ न नोकºया करू नये, त्यांच्यामुळे अमेरिकन बेरोजगार आहेत, असे त्यांना वाटते. त्यातच बाहेरून येणारा प्रत्येक जण दहशतवादी आहे, असे समजून त्यांनी हे विधान केले आहे. या हल्ल्यानंतर राष्ट्राध्यक्षांनी नागरिकांच्या मनात आत्मविश्वास निर्माण करायला हवा. त्याऐवजी ते अधिक अस्वस्थता निर्माण करू पाहत आहेत. हा हल्लेखोर उझबेकिस्तानातील आहे आणि आशियाई नाही, हे नशीबच. अन्यथा सरसकट आशियाई देशांतील लोकांवर दहशतवादाचा आरोप करून, त्यांच्यावर निर्बंध घालण्याचा विचार त्यांनी केला असता. सुदैवाने तेथील सुजाण आणि सहिष्णू लोक तसेच लोकप्रतिनिधी मात्र ट्रम्प यांच्याप्रमाणे विचार करणार नाहीत. ट्रम्प यांच्या कृतीला ते आक्षेप घेतील, अशी अपेक्षा आहे.