रेबीज हा जगातील सर्वात घातक आजारांपैकी एक मानला जातो. या आजाराबद्दल समाजात अनेक भीतीदायक समज आणि अफवा आहेत. त्यापैकी सर्वात मोठी अफवा म्हणजे 'रेबीज झालेला माणूस कुत्र्यासारखा भुंकू लागतो'.(Do rabies patients bark like dogs facts) पण हे खरं आहे की खोटं हे अनेकांना माहित नाही. रेबीज हा पिसाळलेला कुत्रा, मांजर किंवा माकड चावल्यामुळे होणारा विषाणूजन्य आजार आहे. हा विषाणू मानवाच्या मज्जासंस्थेवर आणि मेंदूवर हल्ला करतो.(Neurological symptoms of rabies in humans) याची लक्षणे दिसल्यास माणसाचा मृत्यू होतो, म्हणूनच याला सायलंट किलर म्हटले जाते. पण चुकीच्या पद्धतीने या आजाराचे लक्षण समोर आल्यामुळे लोकांमध्ये प्रचंड भीती निर्माण झाली आहे. (Why do rabies patients make barking sounds)
अनेकांना असे वाटते की रुग्ण कुत्र्याप्रमाणे वागू लागतो, चावा घेतो किंवा भुंकतो. पण न्यूरोलॉजिस्ट याकडे वेगळ्या नजरेने पाहतात.(Hydrophobia and laryngeal spasms in rabies) रुग्णाच्या तोंडातून येणारे आवाज हे भुंकणे नसून, त्याच्या शरीरात होणाऱ्या वेदनादायी बदलांचा तो परिणाम असतो. न्यूरोलॉजिस्ट डॉ. विनीत बंगा म्हणतात कुत्रा चावल्यानंतर व्यक्तीला रेबीज झाला तर त्याच्या फक्त मेंदूवर परिणाम होतो. (Truth behind rabies)
उन्हाळ्यात वेफर्स-पापडासाठी भरपूर बटाटे आणले? ५ टिप्स -बटाटे काळे पडणार नाहीत, मोड येणार नाहीत..
डॉक्टरांच्या मते रेबीजचा परिणाम फक्त मेंदूवर होतो. रेबीजमुळे स्नायूंचे आकुंचन होते, ज्यामुळे रुग्णाला पाणी पिणे कठीण होते. रेबीजमुळे हायड्रोफोबिया देखील होऊ शकतो. या आजारामुळे मेंदूच्या नसांवर गंभीर परिणाम होतो. व्यक्तीच्या वागणुकीत अडथळा येतो. रुग्णांना पाण्याची तीव्र भीती वाटू लागते. पाणी दिसल्यास ते घाबरुन किंचाळू शकतात.
रेबीजची सुरुवातीची लक्षणे फ्लू सारखी असू शकतात. जी दोन ते तीन दिवसांत जीवघेणी ठरु शकतात. या लक्षणांमध्ये ताप, डोकेदुखी, अस्वस्थता आणि चिंता, घशात पेटके येणे आणि गिळण्यास त्रास होतो. हवा किंवा पाण्याची भीती, जास्त लाळ गळणे, मानसिक गोंधळ किंवा राग यांचा समावेश होतो. रेबीजमुळे मेंदूला मोठी सूज येते. यामुळे रुग्णाची विचार करण्याची क्षमता नष्ट होते. तो अत्यंत चिडचिड करतो. गोंधळलेल्या स्थितीत असतो आणि कधीकधी हिंसकही होऊ शकतो. या मानसिक स्थितीमुळे तो ओरडणे किंवा विचित्र हालचाली करणे अशा गोष्टी करतो.
रुग्णाच्या लाळग्रंथींवर ताबा राहत नाही आणि घशाच्या स्नायूंमुळे ती गिळता येत नाही. यामुळे तोंडावाटे फेस येतो. हे दृश्य पाहून लोकांना वाटते की रुग्ण पिसाळलेल्या कुत्र्यासारखा दिसत आहे, पण ही केवळ आजाराची एक अवस्था आहे.