आजच्या काळात ब्रेस्ट कॅन्सरचे प्रमाण भारतातही झपाट्याने वाढताना दिसत आहे. बदललेली जीवनशैली, ताणतणाव, असंतुलित आहार, शारीरिक हालचालींचा अभाव, हार्मोनल बदल यामुळे महिलांमध्ये विविध आजारांचा धोका वाढतो आहे. (Food is the medicine, it keeps away cancer along with the other problems! This is all you need in your daily meals)कॅन्सर होणे हे एका कारणावर अवलंबून नसले तरी रोजचा आहार आणि सवयी शरीरातील कॅन्सरसेल्सची वाढ कमी ठेवण्यात महत्त्वाची भूमिका बजावू शकतात, हे अनेक अभ्यासातून स्पष्ट झाले आहे. त्यामुळे महिलांनी काळजी घेणे गरजेचे आहे.
आहारात सर्वप्रथम भर द्यावा तो भाज्या आणि फळांवर. आहारात किवी असावा. विशेषतः हिरव्या पालेभाज्या, ब्रोकली, फ्लॉवर, कोबी, गाजर, बीट यांसारख्या भाज्यांमध्ये अँटी ऑक्सिडंट्स आणि फायटोकेमिकल्स असतात. हे घटक शरीरातील फ्री रॅडिकल्स कमी करतात आणि कॅन्सरसेल्सची अनियंत्रित वाढ थांबवण्यास मदत करतात. फळांमध्ये डाळिंब, संत्री, मोसंबी, सफरचंद, पेरू, बेरी वर्गातील फळे यांचा नियमित समावेश फायदेशीर ठरतो.
संपूर्ण धान्ये खाणेही अत्यंत आवश्यक आहे. तांदूळ, मैद्याऐवजी ज्वारी, बाजरी, नाचणी, ओट्स, ब्राउन राईस यांसारखी धान्ये फायबरने समृद्ध असतात. फायबर शरीरातील अतिरिक्त इस्ट्रोजेन बाहेर टाकण्यास मदत करते. जास्त इस्ट्रोजेन हे ब्रेस्ट कॅन्सरचा एक धोका मानले जाते, त्यामुळे फायबरयुक्त आहार महिलांसाठी विशेष महत्त्वाचा ठरतो.
डाळी, कडधान्ये, चणे, राजमा, मूग, हरभरा यामध्ये वनस्पतीजन्य प्रथिने असतात. हे शरीराला आवश्यक पोषण देतात आणि हार्मोनल समतोल राखण्यास मदत करतात. सोयाबीन व त्याचे पदार्थ मर्यादित प्रमाणात घेतल्यास त्यातील आयसोफ्लेव्होन्स कॅन्सरसेल्सच्या वाढीवर नियंत्रण ठेवण्यात मदत करतात. मात्र अतिसेवन टाळणे आवश्यक आहे.
सुकामेवा आणि बिया जसे की अक्रोड, बदाम, जवस, चिया सीड्स, भोपळ्याच्या बिया यामध्ये ओमेगा-३ फॅटी अॅसिड्स आणि अँटीऑक्सिडंट्स असतात. हे शरीरातील दाह कमी करतात, जो कॅन्सर वाढीस कारणीभूत ठरू शकतो. विशेषतः जवसामध्ये लिग्नन्स असतात, जे हार्मोन-आधारित कॅन्सरपासून संरक्षण देऊ शकतात.
तेलांचा वापर करताना योग्य निवड करणे गरजेचे आहे. ऑलिव्ह तेल, मोहरीचे तेल, शेंगदाणा तेल मर्यादित प्रमाणात वापरावे. ट्रान्स फॅट्स, वारंवार तापवलेले तेल, फास्ट फूड, डीप फ्राईड पदार्थ टाळावेत, कारण ते कॅन्सरचा धोका वाढवू शकतात. साखर आणि प्रोसेस्ड पदार्थांचे प्रमाण कमी ठेवणेही तितकेच महत्त्वाचे आहे. जास्त साखर शरीरात इन्सुलिनची पातळी वाढवते, ज्यामुळे कॅन्सरसेल्सना वाढीस पोषक वातावरण मिळते. त्यामुळे गोड पदार्थ, पॅकेज्ड फूड, कोल्ड ड्रिंक्स यांचे सेवन शक्यतो टाळावे.
यासोबतच पुरेसे पाणी पिणे, नियमित व्यायाम, वजन नियंत्रणात ठेवणे आणि ताण कमी करण्याच्या सवयी अंगीकारणे आवश्यक आहे. फक्त आहारानेच कॅन्सर टाळता येतो असे नाही, पण योग्य आहारामुळे शरीराची रोगप्रतिकारक शक्ती वाढते आणि कॅन्सरसेल्सची वाढ मंदावण्यास नक्कीच मदत होते.