Pak-Afghan War : पाकिस्तान-अफगाणिस्तान युद्ध, भारत दोन्ही देशांना काय- काय निर्यात करतो?

Pak-Afghan War : पाकिस्तान आणि अफगाणिस्तानमधील युद्ध आणि वाढत्या तणावामुळे चिंतेचे वातावरण निर्माण झाले आहे. त्याचा परिणाम केवळ सुरक्षा आणि राजकारणापुरता मर्यादित नाही तर व्यापार आणि आवश्यक वस्तूंच्या पुरवठ्यावरही थेट परिणाम होत आहे. भारतातील अनेक कृषी उत्पादने दोन्ही शेजारी देश, पाकिस्तान आणि अफगाणिस्तानच्या कृषी गरजा पूर्ण करण्यात महत्त्वपूर्ण भूमिका बजावतात.

अन्नधान्यांपासून ते फळे आणि भाज्या, मसाले, बियाणे आणि इतर कृषी वस्तूंपर्यंत, भारत या दोन्ही देशांमध्ये मोठ्या प्रमाणात निर्यात करतो. आता दोन्ही देशांदरम्यान युद्धसदृश परिस्थिती निर्माण झाली आहे, त्यामुळे निर्यातीवर नकारात्मक परिणाम होत आहे. यामुळे व्यापारात व्यत्यय आणि किमती वाढणे यासारख्या समस्या उद्भवू शकतात. तर, भारत या दोन्ही देशांना काय विकतो ते जाणून घेऊया.

भारत पाकिस्तानला काय पाठवतो?
पाकिस्तान भारताकडून असंख्य कृषी आणि अन्नपदार्थ खरेदी करतो, विशेषतः नैसर्गिक आपत्तीवेळी, किंमतीत तीव्र वाढ होत असताना. भारत आणि पाकिस्तानमधील तणावपूर्ण संबंध असूनही, मर्यादित व्यापार सुरूच आहे. काही वर्षांपासून भारताने पाकिस्तानमधून आयात लक्षणीयरीत्या कमी केली आहे. 

• १. साखर : पाकिस्तान भारताकडून मोठ्या प्रमाणात साखर खरेदी करतो.
• २. भाज्या : भारत पाकिस्तानमधून ताज्या भाज्या, प्रामुख्याने टोमॅटो आणि कांदे आयात करतो, विशेषतः पूर किंवा पीक अपयशाच्या वेळी.
• ३. कापूस : पाकिस्तानचा कापड उद्योग भारतीय कच्च्या कापसावर मोठ्या प्रमाणात अवलंबून असतो.
• ४. चहा, कॉफी आणि मसाले : भारतीय चहा, कॉफी आणि विविध मसाले पाकिस्तानमध्ये लोकप्रिय आहेत. 
• ५. तेलबिया : पाकिस्तान देखील भारतातून मोठ्या प्रमाणात आयात करतो.
• ६. दुग्धजन्य पदार्थ : भारत पाकिस्तानला दुग्धजन्य पदार्थांची निर्यात देखील थोड्या प्रमाणात करतो.

 

भारत अफगाणिस्तानला काय विकतो?
भारत आणि अफगाणिस्तानमध्ये चांगले संबंध आहेत. तथापि, युद्धासारखी परिस्थिती तेथे पाठवल्या जाणाऱ्या अनेक कृषी मालावर परिणाम करणारी आहे. भारतातून अफगाणिस्तानला पाठवले जाणारे धान्य, डाळी, अन्नधान्य आणि इतर कृषी माल तेथील लोकांच्या दैनंदिन गरजा पूर्ण करण्यास मदत करतात. 

• १. गहू : भारत अफगाणिस्तानला मदत म्हणून मोठ्या प्रमाणात गहू पाठवतो, जो अफगाणिस्तानच्या अन्न सुरक्षेसाठी महत्त्वाचा आहे.
• २. साखर : भारत अफगाणिस्तानला साखर आणि संबंधित अन्न उत्पादने निर्यात करतो.
• ३. कॉफी : अफगाणिस्तानमध्ये भारतीय चहा आणि कॉफीची मागणी जास्त आहे, म्हणून अफगाणिस्तान येथून मोठ्या प्रमाणात चहा निर्यात करतो.
• ४. डाळी : भारतातून अफगाणिस्तानला डाळी देखील निर्यात केल्या जातात.
• ५. सोयाबीन : सोयाबीनचे अवशेष आणि पशुखाद्य देखील भारतातून निर्यात केले जाते.
• ६. अन्न प्रक्रिया उत्पादने : अफगाणिस्तान भारताकडून विविध प्रक्रिया केलेले अन्न आणि तयार अन्न उत्पादने देखील खरेदी करतो.