मोठ्या संकटात भारताच्या मदतीला जुना मित्र धावला; कच्च्या तेलाचा पुरवठा सुरू ठेवण्याची रशियाची तयारी

लोकमत न्यूज नेटवर्कनवी दिल्ली : इराणने ‘होर्मुझची सामुद्रधुनी’ रोखल्यामुळे तेलाच्या किमती झपाट्याने वाढत आहेत. या पार्श्वभूमीवर रशियाने भारताला मोठा दिलासा दिला आहे. रशिया भारताला कच्च्या तेलाचा पुरवठा करण्यासाठी नेहमीच तयार आहे, असे रशियन राजदूत डेनिस अलिपोव्ह यांनी गुरुवारी सांगितले.

युद्धामुळे जगातील २० टक्के तेल व ‘एलएनजी’ची वाहतूक होणारा होर्मुझचा मार्ग बंद झाला आहे. भारत आपल्या गरजेच्या ८८ टक्के कच्चे तेल आणि ५० टक्के नैसर्गिक वायू आयात करतो.

मिळाला मोठा दिलासा, तेलाचे दर कमीच राहणार युद्धजन्य परिस्थिती आणि होर्मुझ सामुद्रधुनीत वाहतुकीवरील वाढते धोके यामुळे तेलबाजारात अस्थिरता निर्माण झाली असली तरी २०२६मध्ये ब्रेंट क्रूडचा सरासरी दर ६३ डॉलर प्रति बॅरलपेक्षा फारसा वाढणार नाही. मात्र, सामुद्रधुनी दीर्घकाळासाठी बंद राहिली तर किंमतीमध्ये तीव्र वाढ होण्याचा अंदाज फिच रेटिंग्जने व्यक्त केला आहे.

ट्रम्प यांच्यामुळे अडथळेभारताने रशियाकडून तेल न घेण्याचे मान्य केले आहे. त्यासाठी भारतावर लादलेले अतिरिक्त २५ टक्के शुल्कही ट्रम्प यांनी मागे घेतले आहे. मात्र, रशियाने पुन्हा पुरवठ्याची तयारी दर्शवल्याने भारतासमोर पेच निर्माण झाला आहे. भारताने तेल आयातीत विविध स्रोत ठेवण्यावर भर दिला आहे. राष्ट्रीय हित लक्षात घेत विविध देशांकडून तेल खरेदी केली जाईल, अशी भूमिका केंद्र सरकारने ठेवली आहे. 

कच्च्या तेलाच्या किमतीत प्रतिबॅरल १० डॉलर्सची वाढ झाल्यास भारताच्या वार्षिक तेल आयात बिलात तब्बल १३ ते १४ अब्ज डॉलर्सची वाढ होऊ शकते. यामुळे देशाची चालू खात्यातील तूट वाढेल. शिवाय भारतीय रुपयावर दबाब निर्माण होऊन त्याचे मूल्य घसरण्याची शक्यता आहे.अमिताभ कांत, नीती आयोगाचे माजी सीईओ

सध्याचे तेलाचे दर किती? तेल    सध्याचे     किती     दर    वाढडब्ल्यूटीआय    क्रूड ७७.११    ३% ब्रेंट क्रूड    ८४    ३% मर्बन क्रूड    ९३    १३% नॅचरल गॅस    २.९७३    २% गॅसोलीन    २.५९५    ३% इथॅनॉल    १.८००    ११% ओपेक बास्केट    ६९    १%